Μια νέα φάση για το ηλεκτρονικό εμπόριο και τις ψηφιακές πληρωμές διαμορφώνει η ταχεία ανάπτυξη των AI agents, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη περνά σταδιακά από τον ρόλο του εργαλείου αναζήτησης και σύστασης προϊόντων σε εκείνον του «αυτόνομου αγοραστή». Έως το 2030, περισσότεροι από ένας στους δέκα καταναλωτές θα χρησιμοποιούν συστηματικά AI agents για την πραγματοποίηση online αγορών.

Το agentic commerce αναδιαμορφώνει το λιανεμπόριο και τις ψηφιακές πληρωμές-Νέες απαιτήσεις για ασφάλεια και ταυτοποίηση

Η τάση αυτή, την οποία καταγράφει νέα έκθεση της Mastercard, προαναγγέλλει σημαντικές αλλαγές όχι μόνο στην καταναλωτική συμπεριφορά, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να οργανώνονται τα ψηφιακά κανάλια των επιχειρήσεων, τα συστήματα πληρωμών και οι μηχανισμοί ταυτοποίησης και εξουσιοδότησης.

Οι αλλαγές είναι, ήδη, περισσότερο ορατές στις νεότερες ηλικίες. Διεθνής έρευνα σε 26.000 γονείς και εφήβους ηλικίας 13 έως 18 ετών σε 13 χώρες δείχνει ότι οι έφηβοι χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη στις αγοραστικές αποφάσεις τους περίπου δύο φορές συχνότερα από τους γονείς τους.

Το 62% των εφήβων εκτιμά ότι η AI θα αλλάξει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο η γενιά του θα πραγματοποιεί αγορές στο μέλλον. Ενδεικτικό της μεταβολής, που συντελείται, είναι και το επίπεδο εμπιστοσύνης προς την τεχνολογία: το 31% δηλώνει ότι θα εμπιστευόταν περισσότερο μια πρόταση προϊόντος από AI από εκείνη ενός φίλου, ενώ το 23% θα την εμπιστευόταν περισσότερο από τη συμβουλή των γονιών του.

Ένας νέος «πελάτης» για το λιανεμπόριο

Οι AI agents αναμένεται να αναλάβουν, αρχικά, κυρίως καθημερινές και επαναλαμβανόμενες αγορές, όπως τρόφιμα, φάρμακα και συνδρομητικές υπηρεσίες. Σταδιακά, ωστόσο, ο ρόλος τους μπορεί να διευρυνθεί σημαντικά: από την αναζήτηση και σύγκριση προϊόντων έως την αξιολόγηση κριτικών, την επιλογή προσφορών, ακόμη και τη διαπραγμάτευση τιμών και την ολοκλήρωση της πληρωμής.

Η είσοδος των AI agents στις συναλλαγές δημιουργεί ταυτόχρονα έναν νέο τύπο πελάτη για το λιανεμπόριο. Οι επιχειρήσεις δεν θα σχεδιάζουν, πλέον, την ψηφιακή παρουσία τους αποκλειστικά για ανθρώπους, αλλά και για συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, που θα αναζητούν, θα συγκρίνουν και θα αξιολογούν προϊόντα για λογαριασμό των χρηστών τους.

Αυτό σημαίνει ότι πληροφορίες, όπως η τιμή, η διαθεσιμότητα, η προέλευση, οι πιστοποιήσεις, τα χαρακτηριστικά βιωσιμότητας και οι όροι των προγραμμάτων επιβράβευσης, θα πρέπει να είναι δομημένες με τρόπο, που να επιτρέπει στους AI agents να τις εντοπίζουν και να τις επαληθεύουν άμεσα.

Παράλληλα, η τεχνητή νοημοσύνη αναμένεται να αποκτήσει μεγαλύτερο ρόλο και στο φυσικό κατάστημα, ενώ έξυπνες συσκευές, όπως ρολόγια και δαχτυλίδια, μπορούν να εξελιχθούν σε πρόσθετο κανάλι παροχής εξατομικευμένων πληροφοριών πριν και μετά την αγορά.

Στο επίκεντρο η εμπιστοσύνη

Η μεγάλη πρόκληση, πάντως, για το agentic commerce δεν είναι μόνο τεχνολογική. Είναι, κυρίως, ζήτημα εμπιστοσύνης, ασφάλειας και διακυβέρνησης. Όσο οι AI agents αποκτούν τη δυνατότητα να ενεργούν αυτόνομα για λογαριασμό των καταναλωτών, τόσο μεγαλύτερη σημασία αποκτούν ζητήματα, όπως η ταυτοποίηση, η συγκατάθεση, η εξουσιοδότηση και η κατανομή της ευθύνης.

Τα συστήματα πληρωμών θα πρέπει να μπορούν να αναγνωρίζουν και να επαληθεύουν την εντολή που έχει δώσει ο καταναλωτής στον ψηφιακό του agent πριν από την ολοκλήρωση της συναλλαγής. Το ρυθμιστικό πλαίσιο, επίσης, θα κινηθεί προς αυτήν την κατεύθυνση. Μία από τις εκτιμήσεις, που περιλαμβάνονται στην έκθεση, είναι ότι έως το 2030 τουλάχιστον τρεις ρυθμιστικές αρχές χωρών της G20 θα έχουν θεσπίσει επίσημες κατευθυντήριες γραμμές για την καταχώριση και την εποπτεία AI agents.