Τεχνολογία - Πληροφορική

Η Ελλάδα βάζει σε τροχιά το νέο Εθνικό Διαστημικό Πρόγραμμα των €350 εκατ.

space-technology

Στην ανάπτυξη νέων εθνικών δορυφορικών υποδομών, με στόχο τη μεγαλύτερη αυτονομία της χώρας στη συλλογή και αξιοποίηση διαστημικών δεδομένων, προχωρά η Ελλάδα, ενεργοποιώντας το πρόγραμμα HELLAS-SPACE 2.0, συνολικού προϋπολογισμού €350 εκατ. Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης προκήρυξε τον πρώτο διαγωνισμό, ύψους €69 εκατ., για την ανάπτυξη αστερισμού τριών οπτικών δορυφόρων Παρατήρησης της Γης, πολύ υψηλής χωρικής ανάλυσης.

Προκηρύχθηκε ο πρώτος διαγωνισμός €69 εκατ. για τρεις οπτικούς δορυφόρους πολύ υψηλής ανάλυσης-Τρεις ακόμη διαγωνισμοί έως τα τέλη του 2026

Το έργο αποτελεί το πρώτο βήμα υλοποίησης του νέου Εθνικού Διαστημικού Προγράμματος, το οποίο συνεχίζει και διευρύνει τις δυνατότητες, που αναπτύχθηκαν μέσω του πρώτου προγράμματος μικροδορυφόρων.

Τη διαγωνιστική διαδικασία διενεργεί ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (ESA), σε συνεργασία με το αρμόδιο υπουργείο και το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος (ΕΛΚΕΔ).

Με την ανάπτυξη του νέου αστερισμού, η Ελλάδα θα αποκτήσει τη δυνατότητα συλλογής δορυφορικών εικόνων με χωρική ανάλυση έως 30 εκατοστών, επιτρέποντας την αποτύπωση λεπτομερειών στο έδαφος και τη συστηματική παρακολούθηση μεταβολών. Οι τρεις δορυφόροι θα εξασφαλίζουν υψηλή συχνότητα παρατήρησης της ελληνικής επικράτειας και της ευρύτερης περιοχής της Μεσογείου, παρέχοντας στις δημόσιες υπηρεσίες πρόσβαση σε δεδομένα για την επιτήρηση, την πολιτική προστασία και την περιβαλλοντική διαχείριση.

Βασική επιδίωξη είναι ο περιορισμός της εξάρτησης από εξωτερικούς παρόχους δορυφορικών εικόνων και η ενίσχυση της δυνατότητας των αρμόδιων φορέων να αξιοποιούν δεδομένα σύμφωνα με τις επιχειρησιακές ανάγκες τους. Η νέα υποδομή θα υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, την ταχεία χαρτογράφηση περιοχών, που έχουν πληγεί από πυρκαγιές, πλημμύρες ή σεισμούς, καθώς και την αποτίμηση ζημιών σε κρίσιμες υποδομές.

Παράλληλα, μέσω της σύγκρισης εικόνων διαφορετικών χρονικών περιόδων, θα καθίσταται δυνατός ο εντοπισμός μεταβολών στις χρήσεις γης, νέων κατασκευών και αποθέσεων υλικών. Τα δεδομένα θα μπορούν να αξιοποιούνται για τον έλεγχο πιθανών αυθαίρετων παρεμβάσεων σε δασικές, παράκτιες και προστατευόμενες περιοχές, καθώς και για τον εντοπισμό παράνομων χωματερών.

Ενίσχυση της θαλάσσιας επιτήρησης

Σημαντικό πεδίο εφαρμογής αποτελεί και η θαλάσσια επιτήρηση, ιδιαίτερα σε μια χώρα με εκτεταμένη ακτογραμμή και αυξημένες ανάγκες παρακολούθησης της ναυσιπλοΐας. Ο συνδυασμός οπτικών δορυφορικών εικόνων με άλλα δεδομένα παρατήρησης και πληροφορίες από συστήματα αναγνώρισης πλοίων θα επιτρέπει τον εντοπισμό σκαφών που δεν εκπέμπουν σήμα AIS.

Η συγκεκριμένη δυνατότητα αναμένεται να ενισχύσει το έργο του Λιμενικού Σώματος, υποστηρίζοντας τη διερεύνηση ύποπτων δραστηριοτήτων, την αντιμετώπιση της παράνομης αλιείας και την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος. Το αντικείμενο του διαγωνισμού δεν περιορίζεται στην προμήθεια των δορυφόρων.

Περιλαμβάνει τον σχεδιασμό, την κατασκευή, την ολοκλήρωση και τις δοκιμές τους, την εκτόξευση και την παραλαβή τους σε τροχιά, καθώς και την ανάπτυξη του απαραίτητου επίγειου τμήματος. Με τον τρόπο αυτό προβλέπεται η δημιουργία ολοκληρωμένης υποδομής, η οποία θα καλύπτει ολόκληρη τη διαδικασία, από τη συλλογή των δορυφορικών εικόνων έως την επεξεργασία και τη διάθεσή τους στις δημόσιες υπηρεσίες.

Τρεις ακόμη διαγωνισμοί μέχρι το τέλος του 2026

Η προκήρυξη των οπτικών δορυφόρων αποτελεί την πρώτη από τέσσερις διαγωνιστικές διαδικασίες, που προγραμματίζονται στο πλαίσιο του HELLAS–SPACE 2.0. Εντός Νοεμβρίου αναμένεται να ακολουθήσει ο δεύτερος διαγωνισμός, ο οποίος αφορά την ανάπτυξη θερμικών δορυφόρων ελληνικής ιδιοκτησίας. Οι συγκεκριμένες υποδομές θα υποστηρίζουν την περιβαλλοντική παρακολούθηση και τον εντοπισμό εστιών πυρκαγιάς, ακόμη και κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Έως το τέλος του έτους προγραμματίζονται δύο ακόμη προκηρύξεις. Η πρώτη αφορά μικροδορυφόρους εντοπισμού ραδιοσημάτων, με εφαρμογές, μεταξύ άλλων, στην αναγνώριση σκαφών, που δεν εκπέμπουν σήμα AIS.

Η δεύτερη επικεντρώνεται σε συστήματα επίγνωσης της κατάστασης στο διάστημα (Space Situational Awareness), με στόχο την παρακολούθηση κινδύνων, που μπορούν να επηρεάσουν την ασφαλή λειτουργία των διαστημικών υποδομών.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Περισσότερα