Νέα χρηματοδότηση ύψους €500 εκατ. κινητοποιεί η Ευρωπαϊκή Ένωση για την αντιμετώπιση σύνθετων επιστημονικών προκλήσεων, από την ανάπτυξη ισχυρότερων κβαντικών υπολογιστών έως τη δημιουργία ανθεκτικότερων υποδομών και την αναζήτηση καινοτόμων θεραπευτικών προσεγγίσεων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ΕΣΕ) επέλεξε 48 ερευνητικά έργα, στα οποία θα συνεργαστούν 172 επιστήμονες, συνδυάζοντας διαφορετικά πεδία εξειδίκευσης για την αναζήτηση λύσεων σε προβλήματα, που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μεμονωμένα.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας χρηματοδοτεί 48 ερευνητικά έργα με τη συμμετοχή 172 επιστημόνων

Η χρηματοδότηση εντάσσεται στις επιχορηγήσεις συνέργειας (Synergy Grants) του ΕΣΕ και προέρχεται από το ευρωπαϊκό πρόγραμμα έρευνας και καινοτομίας «Ορίζων Ευρώπη». Στόχος είναι η ενίσχυση της επιστημονικής συνεργασίας σε τομείς υψηλής πολυπλοκότητας, όπου απαιτείται η σύμπραξη ερευνητών με διαφορετικές γνώσεις και μεθοδολογίες. Το ενδιαφέρον για τη φετινή πρόσκληση υπήρξε ιδιαίτερα υψηλό. Συνολικά υποβλήθηκαν 957 ερευνητικές προτάσεις, από τις οποίες επιλέχθηκαν μόλις 48, ποσοστό επιτυχίας περίπου 5%. Η αναλογία αυτή αποτυπώνει τον έντονο ανταγωνισμό για την εξασφάλιση ευρωπαϊκής χρηματοδότησης στην έρευνα αιχμής.

Τα επιλεγμένα έργα καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα επιστημονικών πεδίων, με κοινό χαρακτηριστικό την επιδίωξη σημαντικών ερευνητικών ανακαλύψεων.

Στον τομέα της τεχνολογίας, οι ερευνητικές ομάδες θα εξετάσουν κατά πόσον οι κβαντικοί υπολογιστές μπορούν να αποκτήσουν την απαιτούμενη ισχύ για την επίλυση εξαιρετικά σύνθετων προβλημάτων. Παράλληλα, θα διερευνηθούν νέες προσεγγίσεις για την ανάπτυξη περισσότερο βιώσιμων και ανθεκτικών υποδομών.

Από τους κβαντικούς υπολογιστές στις νέες θεραπείες

Στις Βιοεπιστήμες, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η διερεύνηση θεραπευτικών μεθόδων, που βασίζονται στο φως και θα μπορούσαν να συμβάλουν στην αποκατάσταση της όρασης. Άλλα έργα εστιάζουν σε κοινωνικά και γλωσσικά ζητήματα, όπως η επίδραση της μετανάστευσης στις γλώσσες, που μαθαίνουν τα παιδιά κατά την προσχολική ηλικία.

Η διεπιστημονική προσέγγιση αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό των επιχορηγήσεων συνέργειας. Κάθε ερευνητική ομάδα συγκροτείται από δύο έως τέσσερις επικεφαλής επιστήμονες με συμπληρωματική τεχνογνωσία, οι οποίοι έχουν την ελευθερία να διαμορφώσουν από κοινού τη μεθοδολογία και την κατεύθυνση της έρευνάς τους.

Ερευνητικές συνεργασίες σε 26 χώρες

Τα 48 έργα θα φιλοξενηθούν από πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα σε 26 χώρες εντός και εκτός Ευρώπης, επιβεβαιώνοντας τον διεθνή χαρακτήρα της ευρωπαϊκής ερευνητικής χρηματοδότησης. Η μεγαλύτερη συγκέντρωση συμμετοχών καταγράφεται σε ερευνητικά ιδρύματα του Ηνωμένου Βασιλείου με 23 και ακολουθούν η Γερμανία με 22, η Γαλλία με 14 και οι Ηνωμένες Πολιτείες με 12.

Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι περίπου το 35% των χρηματοδοτούμενων έργων περιλαμβάνει ερευνητές, που εδρεύουν εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των συνδεδεμένων χωρών του «Ορίζων Ευρώπη», κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η διεθνής αυτή διάσταση αποτελεί συνειδητή επιλογή της ευρωπαϊκής ερευνητικής πολιτικής, με στόχο τη διασύνδεση των επιστημονικών δυνατοτήτων της Ευρώπης με κορυφαία ερευνητικά οικοσυστήματα παγκοσμίως.

Τη σημασία της διεθνούς συνεργασίας υπογράμμισε η Επίτροπος για τις Νεοφυείς Επιχειρήσεις, την Έρευνα και την Καινοτομία, Εκατερίνα Ζαχαρίεβα, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να περιορίζεται στα δικά της επιστημονικά σύνορα. «Στον σημερινό κόσμο, η Ευρώπη δεν έχει την πολυτέλεια να είναι εσωστρεφής όσον αφορά την επιστήμη», δήλωσε, τονίζοντας ότι οι επιχορηγήσεις συνέργειας συνδέουν Ευρωπαίους επιστήμονες με διεθνείς ερευνητικές ομάδες, νέες ιδέες και προηγμένες υποδομές. Σύμφωνα με την Επίτροπο, η εξωστρέφεια ενισχύει την ερευνητική ικανότητα της Ευρώπης και συμβάλλει στη διατήρηση της θέσης της στην παγκόσμια επιστημονική πρωτοπορία.