Νέο χρηματοδοτικό εργαλείο, ύψους €115 εκατ., αποκτά η Ευρώπη για να επιταχύνει την ανάπτυξη ανατρεπτικών αμυντικών τεχνολογιών, επιχειρώντας παράλληλα να περιορίσει ένα από τα βασικά μειονεκτήματα του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος καινοτομίας: τον μεγάλο χρόνο, που μεσολαβεί από την ανάπτυξη μιας τεχνολογίας μέχρι την επιχειρησιακή αξιοποίησή της.

Το Κοινοβούλιο ενέκρινε το πρόγραμμα AGILE - Στο επίκεντρο ΑΙ, κβαντική υπολογιστική, ρομποτική, κυβερνοασφάλεια και Διάστημα

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε το πρόγραμμα AGILE, το οποίο απευθύνεται - κατά κύριο λόγο - σε μικρομεσαίες, νεοφυείς και αναπτυσσόμενες επιχειρήσεις, που δραστηριοποιούνται σε αναδυόμενες και ανατρεπτικές τεχνολογίες για την άμυνα. Η σχετική νομοθεσία υπερψηφίστηκε με 536 ψήφους υπέρ, 101 κατά και 16 αποχές και μετά την επίσημη έγκριση της από το Συμβούλιο, το νέο πρόγραμμα αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία στις αρχές του 2027.

Η πρωτοβουλία αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς τεχνολογίες, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη, η κβαντική υπολογιστική, η ρομποτική, οι τεχνολογίες κυβερνοχώρου και τα διαστημικά συστήματα, εξελίσσονται σε κρίσιμους παράγοντες για τις σύγχρονες αμυντικές δυνατότητες.

Βασικό χαρακτηριστικό του AGILE είναι η ταχύτητα. Το πρόγραμμα προβλέπει ότι το χρονικό διάστημα μέχρι τη χορήγηση μιας επιχορήγησης θα περιορίζεται στους τέσσερις μήνες, με στόχο να μειωθούν οι καθυστερήσεις, που συχνά χαρακτηρίζουν τα μεγάλα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά προγράμματα.

Χρηματοδότηση μέσα σε τέσσερις μήνες

Εκτός από τις επιχορηγήσεις ταχείας υλοποίησης, οι επιχειρήσεις, που θα συμμετέχουν, θα αποκτούν πρόσβαση σε περιβάλλοντα δοκιμών και διαδικασίες πιστοποίησης. Τα κράτη-μέλη θα μπορούν παράλληλα να συμμετέχουν στον καθορισμό των τεχνολογικών προκλήσεων, ώστε οι λύσεις, που χρηματοδοτούνται, να ανταποκρίνονται σε πραγματικές επιχειρησιακές ανάγκες.

Το πρόγραμμα φιλοδοξεί, έτσι, να καλύψει το κενό ανάμεσα στην έρευνα, την ανάπτυξη ενός πρωτοτύπου και την τελική επιχειρησιακή εφαρμογή του. Στο πεδίο εφαρμογής του εντάσσεται και η προσαρμογή τεχνολογιών, που έχουν αναπτυχθεί αρχικά για μη στρατιωτικές χρήσεις σε εφαρμογές άμυνας, ενισχύοντας τον ρόλο των τεχνολογιών διττής χρήσης.

Γέφυρα μεταξύ startups και αμυντικής βιομηχανίας

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη σύνδεση μικρότερων καινοτόμων εταιρειών με τους μεγάλους αναδόχους της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Το AGILE προβλέπει ειδικούς μηχανισμούς αντιστοίχισης, ώστε τεχνολογίες, που αναπτύσσονται από startups και ΜμΕ, να μπορούν να ενσωματωθούν ταχύτερα σε μεγαλύτερα αμυντικά συστήματα και προγράμματα.

Πρόκειται για μια προσπάθεια να διευρυνθεί η βάση της ευρωπαϊκής αμυντικής καινοτομίας, η οποία παραδοσιακά στηρίζεται σε μεγάλα, πολυετή έργα και στους καθιερωμένους ομίλους του κλάδου. Το νέο πρόγραμμα επιχειρεί να εισαγάγει ένα συμπληρωματικό μοντέλο μικρότερων, ταχύτερων κύκλων ανάπτυξης, δίνοντας μεγαλύτερο χώρο σε εταιρείες, που μπορούν να μεταφέρουν γρήγορα νέες τεχνολογίες από το εργαστήριο στο πεδίο εφαρμογής.

Στόχος η μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεων

Πίσω από το AGILE βρίσκεται και η ευρύτερη επιδίωξη της ΕΕ να ενισχύσει την τεχνολογική και βιομηχανική της αυτονομία. Η οικονομική αποδοτικότητα και η μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεων από τρίτες χώρες αποτελούν βασικούς στόχους του προγράμματος.

Η πρωτοβουλία έρχεται να συμπληρώσει την υφιστάμενη ευρωπαϊκή εργαλειοθήκη για την αμυντική βιομηχανία, αλλά με διαφορετική φιλοσοφία: μικρότερες επιχειρήσεις, ανατρεπτικές τεχνολογίες και σημαντικά συντομότεροι χρόνοι χρηματοδότησης και ανάπτυξης.