Από το TikTok στο ChatGPT: Πώς αλλάζει η ψηφιακή ζωή
Μια σημαντική μεταβολή συντελείται στον τρόπο με τον οποίο τα παιδιά χρησιμοποιούν το Διαδίκτυο. Μέχρι πρόσφατα, η ψυχαγωγία και η κατανάλωση βίντεο κυριαρχούσαν σχεδόν απόλυτα στις διαδικτυακές τους συνήθειες, ενώ πλέον η τεχνητή νοημοσύνη, η αναζήτηση γνώσης, η επικοινωνία και η διαδικτυακή μάθηση κερδίζουν ολοένα και περισσότερο χώρο, διαμορφώνοντας ένα νέο ψηφιακό προφίλ για τη νεότερη γενιά.
Η ΑΙ μπαίνει στην καθημερινότητα, η διαδικτυακή μάθηση ανεβαίνει στις προτιμήσεις και το streaming χάνει έδαφος
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της ετήσιας έρευνας της Kaspersky για τα ψηφιακά ενδιαφέροντα των παιδιών, η οποία καταγράφει μια αξιοσημείωτη μετατόπιση από την παθητική κατανάλωση περιεχομένου προς τη δημιουργική αξιοποίηση του διαδικτύου. Η μελέτη βασίζεται σε ανώνυμα δεδομένα χρηστών της υπηρεσίας Kaspersky Safe Kids κατά την περίοδο Μαΐου 2025 - Απριλίου 2026.
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα αφορά την εκρηκτική άνοδο των εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης στις αναζητήσεις των παιδιών. Μέσα σε μόλις έναν χρόνο, οι σχετικές υπηρεσίες ανέβηκαν από την έκτη στην τρίτη θέση των δημοφιλέστερων κατηγοριών αναζητήσεων. Εργαλεία, όπως το ChatGPT, το Gemini, το DeepSeek, το Claude και το Microsoft Copilot, συγκαταλέγονται πλέον στις καθημερινές επιλογές των παιδιών, τα οποία τα χρησιμοποιούν ως βοηθούς για την αναζήτηση πληροφοριών, τη μάθηση και την υποστήριξη σχολικών εργασιών.
Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει κάτι βαθύτερο από μια απλή τεχνολογική τάση. Δείχνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη εισέρχεται πλέον δυναμικά στην εκπαιδευτική και μαθησιακή διαδικασία, μετατρέποντας το διαδίκτυο από χώρο κατανάλωσης περιεχομένου σε εργαλείο παραγωγής γνώσης και αναζήτησης απαντήσεων.
Παράλληλα, οι αναζητήσεις, που σχετίζονται με την επικοινωνία, αναδείχθηκαν στην κορυφαία κατηγορία ενδιαφέροντος των παιδιών, συγκεντρώνοντας το 19,3% του συνόλου. Μέσα κοινωνικής δικτύωσης, εφαρμογές ανταλλαγής μηνυμάτων και υπηρεσίες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου κυριάρχησαν στις προτιμήσεις τους. Το Instagram, το Pinterest και το TikTok βρέθηκαν στην κορυφή των σχετικών αναζητήσεων, ενώ το WhatsApp και το Telegram διατήρησαν ισχυρή παρουσία στις εφαρμογές επικοινωνίας.
Ο ρόλος των βιντεοπαιχνιδιών
Τα βιντεοπαιχνίδια εξακολουθούν να αποτελούν βασικό κομμάτι της ψηφιακής καθημερινότητας των παιδιών, διατηρώντας τη δεύτερη θέση με ποσοστό 16% στις αναζητήσεις. Ωστόσο, η μεγάλη είδηση της χρονιάς δεν είναι η αντοχή των παιχνιδιών, αλλά η σημαντική υποχώρηση των υπηρεσιών streaming βίντεο. Το σχετικό ποσοστό έπεσε από το 18% στο 8,7% μέσα σε μόλις έναν χρόνο, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι ανήλικοι αφιερώνουν πλέον περισσότερο χρόνο στην επικοινωνία, τη μάθηση και την αναζήτηση πληροφοριών.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η ψυχαγωγία εγκαταλείπεται. Το YouTube παραμένει μακράν η δημοφιλέστερη εφαρμογή, συγκεντρώνοντας το 29% της συνολικής χρήσης. Τα παιδιά το χρησιμοποιούν, κυρίως, για μουσική, μουσικά βίντεο, παρακολούθηση δημιουργών περιεχομένου, αλλά και για ταινίες, σειρές και κινούμενα σχέδια. Ιδιαίτερα αυξημένο εμφανίζεται το ενδιαφέρον για περιεχόμενο animation, με κανάλια, όπως τα GLITCH, My Story Animated και Cocomelon, να καταγράφουν σημαντική απήχηση.
Εξίσου σημαντική είναι η είσοδος της διαδικτυακής μάθησης στις πέντε κορυφαίες κατηγορίες αναζητήσεων. Τα παιδιά δεν περιορίζονται πλέον μόνο σε εκπαιδευτικές πλατφόρμες, όπως το Google Classroom, το Duolingo ή το GeoGebra. Αναζητούν γλώσσες προγραμματισμού, όπως η Scratch και η Python, μελετούν επιστημονικά θέματα και παρακολουθούν ακόμη και διαστημικές αποστολές, όπως η Artemis II της NASA.
Η εικόνα στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα, η εικόνα ακολουθεί σε μεγάλο βαθμό τις διεθνείς τάσεις. Το YouTube παραμένει η κυρίαρχη πλατφόρμα με ποσοστό 26,04%, ενώ ακολουθούν το Roblox με 14,18%, το Instagram με 12,95% και το TikTok με 12,09%. Ισχυρή παραμένει, επίσης, η παρουσία εφαρμογών επικοινωνίας, όπως το Viber και το Snapchat, ενώ δημοφιλή εξακολουθούν να είναι παιχνίδια, όπως το Brawl Stars και το Clash Royale.
Παράλληλα, καταγράφεται παρουσία νεότερων ψηφιακών εργαλείων και υπηρεσιών, όπως το Character.AI και το Discord, επιβεβαιώνοντας τη διεύρυνση των ενδιαφερόντων των παιδιών προς νέες τεχνολογίες και μορφές ψηφιακής αλληλεπίδρασης.