Με σαφές μήνυμα προς τα κράτη-μέλη να επιταχύνουν τις διαδικασίες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχωρά στην προώθηση της εφαρμογής επαλήθευσης ηλικίας (EU age verification app), θέτοντας ως στόχο τη διάθεσή της έως το τέλος του έτους. Η πρωτοβουλία αποτελεί κομβικό βήμα για την ενίσχυση της προστασίας των ανηλίκων στο διαδίκτυο, σε μια περίοδο όπου αυξάνονται οι ανησυχίες για την ανεξέλεγκτη πρόσβαση παιδιών σε ακατάλληλο περιεχόμενο.

Σύσταση για rollout έως το τέλος του έτους - Διαπιστώσεις για πρόσβαση ανηλίκων κάτω των 13 σε Instagram και Facebook

Η εφαρμογή σχεδιάστηκε ως ένα ασφαλές και φιλικό προς την ιδιωτικότητα εργαλείο, το οποίο θα επιτρέπει στους χρήστες να αποδεικνύουν ότι πληρούν ένα ηλικιακό όριο χωρίς να αποκαλύπτουν την ακριβή ηλικία, την ταυτότητα ή άλλα προσωπικά δεδομένα. Η Επιτροπή έχει ήδη αναπτύξει το τεχνικό «blueprint» της λύσης, αφήνοντας πλέον στα κράτη-μέλη την ευθύνη να την προσαρμόσουν και να τη διαθέσουν στους πολίτες τους, είτε ως αυτόνομη εφαρμογή είτε ενσωματωμένη στο ευρωπαϊκό ψηφιακό πορτοφόλι ταυτότητας.

Η σύσταση της Επιτροπής καθορίζει συγκεκριμένες ενέργειες για την ταχεία υλοποίηση και τη διαλειτουργικότητα της λύσης, ώστε να διασφαλιστεί ότι οι πολίτες σε όλη την Ευρώπη θα έχουν πρόσβαση σε ενιαία και αξιόπιστα εργαλεία επαλήθευσης ηλικίας. Όπως υπογράμμισε η Εκτελεστική Αντιπρόεδρος για την Τεχνολογική Κυριαρχία, Ασφάλεια και Δημοκρατία, Henna Virkkunen, «η αποτελεσματική και φιλική προς την ιδιωτικότητα επαλήθευση ηλικίας αποτελεί το επόμενο κομμάτι του παζλ για ένα ασφαλές ψηφιακό περιβάλλον για τα παιδιά, χωρίς να περιορίζονται τα δικαιώματα των ενηλίκων».

Πλαίσιο πολιτικών

Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο πολιτικών της ΕΕ για την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο, όπως ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act - DSA), το σχέδιο δράσης κατά του κυβερνοεκφοβισμού και η στρατηγική Better Internet for Kids. Ωστόσο, όπως επισημαίνει η Επιτροπή, τα υφιστάμενα εργαλεία δεν επαρκούν, γεγονός που καθιστά αναγκαία την ανάπτυξη πιο αξιόπιστων μηχανισμών ελέγχου ηλικίας.

Η ανάγκη αυτή γίνεται ακόμη πιο επιτακτική υπό το φως των προκαταρκτικών ευρημάτων της Επιτροπής για τη λειτουργία μεγάλων ψηφιακών πλατφορμών. Σύμφωνα με τα στοιχεία, περίπου το 12% των παιδιών κάτω των 13 ετών στην ΕΕ χρησιμοποιεί το Instagram ή το Facebook, παρά το γεγονός ότι οι ίδιες οι πλατφόρμες απαγορεύουν τη χρήση τους από αυτή την ηλικιακή ομάδα.

Οι έλεγχοι της Επιτροπής δείχνουν ότι οι υφιστάμενοι μηχανισμοί επαλήθευσης είναι ανεπαρκείς, καθώς οι ανήλικοι μπορούν εύκολα να παρακάμψουν τους περιορισμούς δηλώνοντας ψευδή ημερομηνία γέννησης κατά τη δημιουργία λογαριασμού. Παράλληλα, τα εργαλεία αναφοράς ανηλίκων δεν είναι εύχρηστα και συχνά δεν οδηγούν σε ουσιαστική παρέμβαση, επιτρέποντας τη συνέχιση της χρήσης των υπηρεσιών.

Ευρωπαϊκό σχήμα

Παράλληλα, η Επιτροπή προχωρά στη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού σχήματος επαλήθευσης ηλικίας (Age Verification Scheme), το οποίο θα καθορίζει τα κριτήρια για τους παρόχους, που θα μπορούν να παρέχουν αποδείξεις ηλικίας ή να αναπτύσσουν σχετικές λύσεις. Μέσω αυτής της διαδικασίας, θα αξιολογούνται οι πάροχοι και θα δημοσιεύονται λίστες όσων πληρούν τα υψηλά πρότυπα ασφάλειας και προστασίας δεδομένων της ΕΕ.

Η επόμενη φάση περιλαμβάνει εντατικές διαβουλεύσεις με τα κράτη-μέλη, με στόχο την ταχεία υιοθέτηση της λύσης. Η Επιτροπή επιδιώκει να διασφαλίσει ότι η εφαρμογή δεν θα αποτελέσει απλώς ένα ακόμη τεχνολογικό εργαλείο, αλλά μια ενιαία ευρωπαϊκή απάντηση σε ένα διαρκώς αυξανόμενο πρόβλημα.