Αυστηρό πλαίσιο λειτουργίας στις μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες δημιουργεί η Ευρώπη, με την Ελλάδα να κινείται νομοθετικά για την ενσωμάτωση του σχετικού Κανονισμού, της “Πράξης” για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act) στο εθνικό δίκαιο. Στο πλαίσιο αυτό, το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης έθεσε σε διαβούλευση το Σχέδιο Νόμου σχετικά με τη λήψη μέτρων για την εφαρμογή του Κανονισμού.

Η “Πράξη” στοχεύει στις διαδικτυακές πλατφόρμες, με έμφαση στις λεγόμενες “πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες”, όπως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και οι μηχανές αναζήτησης, οι οποίες ενέχουν ιδιαίτερους κινδύνους, όσον αφορά στη διάδοση παράνομου περιεχομένου και στην πρόκληση ζημίας σε κοινωνικό επίπεδο.

Κανόνες στο καθεστώς λειτουργίας των μεγάλων πλατφορμών βάζει η Ευρώπη - Σε δημόσια διαβούλευση θέτει η Ελλάδα το σχέδιο νόμου για εφαρμογή του σχετικού Κανονισμού

Αποτελεί δε τομή τόσο σε επίπεδο Ε.Ε., όσο και για τα παγκόσμια δεδομένα, καθώς βελτιώνει σημαντικά τους μηχανισμούς αφαίρεσης παράνομου περιεχομένου και δημιουργεί ισχυρότερη δημόσια εποπτεία των διαδικτυακών πλατφορμών,  παρέχοντας ενιαίο και ομοιόμορφο πλαίσιο σε ολόκληρη την Ε.Ε.

Μέχρι σήμερα έχουν οριστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή 22 μεγάλες πλατφόρμες και μηχανές αναζήτησης και συγκεκριμένα οι εξής: Alibaba Ali Express, Amazon Store, Apple AppStore, Pornhub, Booking.com, Google Search, Google Play, Google Maps, Google Shopping, Youtube, Instagram, Facebook, LinkedIn, Pinterest, Snapchat, Stripchat, TikTok, X (πρώην Twitter), XVideos, Wikipedia, Zalando, Bing.

Στόχος της “Πράξης” είναι η βελτίωση της προστασίας των χρηστών στο διαδίκτυο με έμφαση στην καταπολέμηση της διακίνησης παράνομου περιεχομένου, στην παραπληροφόρηση, όπως για παράδειγμα η δημοσίευση παραπλανητικών διαφημίσεων ή προϊόντων, που έχουν προκύψει από deep fake επεξεργασία, καθώς και στην προστασία ανηλίκων.

Τι υποχρεούνται να κάνουν οι πλατφόρμες

Η Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες προβλέπει στοχευμένα μέτρα αντιμετώπισης παράνομων προϊόντων, υπηρεσιών ή περιεχομένου, μεταξύ των οποίων ένας μηχανισμός για την επισήμανση τέτοιου περιεχομένου από τους χρήστες.

Ταυτόχρονα, δημιουργεί νέες υποχρεώσεις ιχνηλασιμότητας στις διαδικτυακές αγορές, ώστε να διευκολύνεται ο εντοπισμός των πωλητών παράνομων προϊόντων ή εύλογες προσπάθειες από διαδικτυακές αγορές για τον δειγματοληπτικό έλεγχο της νομιμότητας των προϊόντων.

Επιπλέον, θέτει περιορισμούς στις διαφημίσεις, π.χ. η απαγόρευση προβολής διαφημίσεων που βασίζονται σε τεχνικές κατάρτισης προφίλ με ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα, όπως για παράδειγμα τα δεδομένα υγείας.

Παράλληλα, προβλέπει την έκδοση εντολών ανάληψης δράσης κατά παράνομου περιεχομένου από αρμόδιες εθνικές δικαστικές ή διοικητικές αρχές. Μόλις οι πάροχοι υπηρεσιών λάβουν τέτοια εντολή, οφείλουν να ενημερώνουν χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, σχετικά με τις πράξεις στις οποίες προέβησαν για την εκτέλεσή της.

Σε περίπτωση που ένας πάροχος υπηρεσιών αντιληφθεί πληροφορίες, που εγείρουν υπόνοια ότι έχει διαπραχθεί, διαπράττεται ή είναι πιθανό να διαπραχθεί ποινικό αδίκημα, το οποίο συνεπάγεται απειλή για τη ζωή ή την ασφάλεια ενός ή περισσότερων προσώπων, ενημερώνει αμέσως τις αρμόδιες αρχές του κράτους-μέλους και παρέχει όλες τις διαθέσιμες σχετικές πληροφορίες.

Ο ρόλος της ΕΕΤΤ

Στην Ελλάδα, τον κομβικής σημασίας ρόλο του Συντονιστή Ψηφιακών Υπηρεσιών αναλαμβάνει η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνίων και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ), η οποία ως Ανεξάρτητη Αρχή θα είναι αρμόδια για την εποπτεία των ενδιάμεσων υπηρεσιών, που είναι εγκατεστημένες στη χώρα μας και/ή για τον συντονισμό με τις ειδικές τομεακές αρχές.

Ως αρμόδιες αρχές, ορίζονται το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ) και η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ) για ζητήματα που αφορούν στις αρμοδιότητές τους και συγκεκριμένα στην προστασία ανηλίκων και τις διαφημίσεις.