Βελτίωση των ευρωπαϊκών επιδόσεων σε θέματα καινοτομίας αναμένεται κατά την επόμενη διετία. Η Ε.Ε. που εξακολουθεί να υπολείπεται στους δείκτες της καινοτομίας έναντι των διεθνών ανταγωνιστών της, όπως οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία, επιχειρεί μέσα από συγκεκριμένες θεσμικές και επενδυτικές παρεμβάσεις, να κλείσει την ψαλίδα με τους πρωταθλητές κόσμου στην καινοτομία.

Η Ε.Ε. κλείνει σταδιακά την “ψαλίδα” που τη χωρίζει από τις πρωτοπόρες στην καινοτομία Ιαπωνία και ΗΠΑ - Πρωταθλήτρια Ευρώπης η ΣουηδίαΌπως προκύπτει από τον Πίνακα Αποτελεσμάτων Περιφερειακής Καινοτομίας και το Βαρόμετρο Καινοτομίας (Innobarometer) για το 2016, οι περισσότερες ευρωπαϊκές επιχειρήσεις σχεδιάζουν να διατηρήσουν ή να αυξήσουν το επίπεδο των επενδύσεων στην καινοτομία κατά το επόμενο έτος. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, που έδωσε στη δημοσιότητα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μεγαλύτερες πιθανότητες να αυξήσουν τις επενδύσεις τους στην καινοτομία κατά το επόμενο έτος έχουν οι επιχειρήσεις στη Ρουμανία, τη Μάλτα και την Ιρλανδία.

Από τον ευρωπαϊκό πίνακα αποτελεσμάτων για την καινοτομία προκύπτει, εξάλλου, ότι η καινοτομία της Ε.Ε. πλησιάζει αυτήν της Ιαπωνίας και των ΗΠΑ, με τη Σουηδία κατέχει, για ακόμη μια φορά ηγετική θέση όσον αφορά την παραγωγή καινοτομίας το 2016, ενώ η Λετονία έχει καταστεί η ταχύτερα αναπτυσσόμενη καινοτόμος χώρα.

Τα ίδια στοιχεία επιβεβαιώνουν τις μέτριες επιδόσεις της Ελλάδας σε θέματα καινοτομίας για την περίοδο 2008 - 2015, αποδίδοντας στη χώρα την 22η θέση μεταξύ των 28 κρατών - μελών της Ε.Ε.  Αυτές οι επιδόσεις κατατάσσουν την Ελλάδα στην κατηγορία των “μέτρια καινοτόμων” χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ποσοστό κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Πρωταθλητές
Το Βαρόμετρο Καινοτομίας αποδίδει στη Σουηδία, για μία ακόμη φορά, την πρώτη θέση όσον αφορά την καινοτομία στην Ε.Ε., ακολουθούμενη από τη Δανία, τη Φινλανδία, τη Γερμανία και τις Κάτω Χώρες.

Σε επιλεγμένους τομείς καινοτομίας, την πρωτιά στην Ε.Ε. κατέχουν: η Σουηδία ως προς τους ανθρώπινους πόρους και την ποιότητα της ακαδημαϊκής έρευνας, η Φινλανδία ως προς τους γενικούς χρηματοδοτικούς όρους, η Γερμανία ως προς τις ιδιωτικές επενδύσεις στον τομέα της καινοτομίας, το Βέλγιο ως προς τα δίκτυα και τη συνεργασία στον τομέα της καινοτομίας και η Ιρλανδία ως προς την καινοτομία στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Οι ταχύτερα αναπτυσσόμενες χώρες, όσον αφορά την καινοτομία, είναι η Μάλτα, η Λετονία, η Λιθουανία, οι Κάτω Χώρες και το Μεγάλη Βρετανία.

Επιπλέον, και στις μετρίως καινοτομικές χώρες υπάρχουν περιφερειακοί κόμβοι καινοτομίας: οι περιοχές Piemonte και Friuli-Venezia Giulia στην Ιταλία, η Χώρα των Βάσκων στην Ισπανία και η περιφέρεια Bratislavský kraj στη Σλοβακία.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, χώρες όπως η Σουηδία, η οποία σταθερά διακρίνεται για τις επιδόσεις της, στηρίζουν την καινοτομία σε ένα ευρύ φάσμα πολιτικών από τις επενδύσεις μέχρι την εκπαίδευση, από τις ευέλικτες συνθήκες εργασίας μέχρι την εξασφάλιση δημόσιων διοικήσεων που εκτιμούν την αξία της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας.



Παρεμβάσεις
Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο Βαρόμετρο Καινοτομίας, ο πρωταρχικός παράγοντας για την απόκτηση πρωταγωνιστικού ρόλου στον τομέα της καινοτομίας είναι η θέσπιση ενός ισορροπημένου συστήματος καινοτομίας, το οποίο συνδυάζει κατάλληλο επίπεδο δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων, αποτελεσματικές συμπράξεις καινοτομίας μεταξύ εταιρειών και με την ακαδημαϊκή κοινότητα, καθώς και ισχυρές βάσεις σε ό,τι αφορά την εκπαίδευση και άριστες επιδόσεις στην έρευνα.

“Ο οικονομικός αντίκτυπος της καινοτομίας πρέπει να εκδηλώνεται μέσα από τις πωλήσεις και τις εξαγωγές καινοτόμων προϊόντων, καθώς και στον τομέα της απασχόλησης. Η εξειδίκευση σε βασικές τεχνολογίες γενικής εφαρμογής αυξάνει τις επιδόσεις ως προς την καινοτομία σε περιφερειακό επίπεδο, ιδίως όσον αφορά τα προηγμένα υλικά, τη βιομηχανική βιοτεχνολογία, τη φωτονική και τις προηγμένες τεχνολογίες μεταποίησης”, αναφέρει η Επιτροπή.

Αναφορικά με τις παρεμβάσεις, που προωθεί σε θεσμικό επίπεδο η Ε.Ε. προκειμένου να βελτιώσει τις επιδόσεις της στην καινοτομία, εκτιμάται από την Επιτροπή ότι είναι απαραίτητο να απλοποιηθεί η νομοθεσία για το ΦΠΑ, να προσαρμοστούν οι κανόνες περί αφερεγγυότητας, να καταστεί πιο εύκολη η πρόσβαση σε πληροφορίες που αφορούν τις κανονιστικές απαιτήσεις, καθώς και να διαμορφωθεί ένα σαφέστερο και φιλικότερο προς τις ΜμΕ πλαίσιο διανοητικής ιδιοκτησίας.

Η Επιτροπή, από την πλευρά της, επίσης καταβάλλει προσπάθειες προώθησης της καινοτομίας σε όλους τους τομείς πολιτικής. Μεταξύ άλλων, βελτιώνει την πρόσβαση στην ιδιωτική χρηματοδότηση μέσω του επενδυτικού σχεδίου για την Ευρώπη των €315 δις και την Ένωση Κεφαλαιαγορών, καθώς και μέσω της δημιουργίας ενός νέου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Καινοτομίας.