Την ύπαρξη μεγάλου αριθμού εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού, υψηλών προσόντων, επιβεβαιώνουν τα στοιχεία για το πλήθος των διδακτόρων στην Ελλάδα. Η χώρα μας, με αναλογία 7,3 διδάκτορες ανά 1.000 άτομα οικονομικά ενεργού πληθυσμού, κατατάσσεται στην 9η θέση μεταξύ 22 χωρών, σύμφωνα με τη διεθνή έρευνα του ΟΟΣΑ “International Survey on Careers of Doctorate Holders-CDH”.

Συγκριτικά με άλλες χώρες, ωστόσο, η Ελλάδα παρουσιάζει το υψηλότερο ποσοστό (3,5%) ανέργων διδακτόρωνΤα στοιχεία της έρευνας, που δημοσιοποίησε το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης, αποκαλύπτουν ένα σχετικά υψηλό ποσοστό απασχόλησης για τους διδάκτορες στην Ελλάδα, αλλά και αυξημένη επαγγελματική και διεθνή κινητικότητα στον κλάδο. Πάντως, σύμφωνα με την έρευνα του ΕΚΤ, “Οι διδάκτορες στην Ελλάδα: Σταδιοδρομία και Κινητικότητα”, συγκριτικά με τις άλλες χώρες της έρευνας, η Ελλάδα παρουσιάζει το υψηλότερο ποσοστό (3,5%) ανέργων διδακτόρων, με το ποσοστό αυτό να αυξάνεται στο 12,2% για νέους κάτω των 35 ετών.

Τα συγκεκριμένα στοιχεία δείχνουν ότι ο συνολικός αριθμός των διδακτόρων στην Ελλάδα (σ.σ. που πληρούν τα κριτήρια της έρευνας) ανέρχεται σε 35.457 (εκ των οποίων το 38,9% είναι γυναίκες).

Αριθμός διδακτόρων ανά 1.000 άτομα οικονομικά ενεργού πληθυσμού 

Οι περισσότεροι (86,2%) απέκτησαν το διδακτορικό τίτλο σπουδών τους από ελληνικά Πανεπιστήμια.

Από άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης προέρχεται ποσοστό 11,2%, με πρώτες χώρες το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και τη Γερμανία, και από χώρες της Βόρειας Αμερικής, κυρίως τις ΗΠΑ (2,4%). Τα δημοφιλέστερα επιστημονικά πεδία είναι “Ιατρική & Επιστήμες Υγείας” (26,7%) και “Φυσικές Επιστήμες” (21,9%).

Σε ποσοστό 23,6%, οι διδάκτορες χρηματοδότησαν οι ίδιοι από “προσωπικές αποταμιεύσεις και υποστήριξη από την οικογένεια” τις διδακτορικές τους σπουδές, ενώ “υποτροφία στην Ελλάδα” είχε το 23,1%, “αμοιβή από άλλη εργασία” το 21,5% και “αμοιβή από απασχόληση ως βοηθός διδακτικού ή ερευνητικού προσωπικού” το 17,4%. Ο μέσος όρος ηλικίας κτήσης του διδακτορικού τίτλου σπουδών είναι τα 38 έτη, υψηλότερος από το μέσο όρο στις λοιπές χώρες της έρευνας (από 31 έτη στην Ελβετία έως 41 έτη στη Μάλτα).

Ανεργία
Όσον αφορά την επαγγελματική τους σταδιοδρομία, η μεγάλη πλειονότητα των διδακτόρων (94,8%) είναι εργαζόμενοι (μισθωτοί ή αυτοαπασχολούμενοι). Ωστόσο, συγκριτικά με τις άλλες χώρες της έρευνας, η Ελλάδα παρουσιάζει το υψηλότερο ποσοστό (3,5%) ανέργων διδακτόρων, με το ποσοστό αυτό να αυξάνεται στο 12,2% για νέους κάτω των 35 ετών. Η ανεργία είναι μεγαλύτερη στις γυναίκες (4,3%) από ότι στους άνδρες (3,0%). 

Το μεγαλύτερο ποσοστό (56,9%) των εργαζομένων διδακτόρων συγκεντρώνεται στον τομέα της τριτοβάθμιας και μετα-δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Ακολουθεί ο κρατικός τομέας, όπου εργάζεται το 20,6%, ενώ στις επιχειρήσεις απασχολείται το 8,7% των διδακτόρων. Οι περισσότεροι (81,1%) απασχολούνται σε ερευνητικές δραστηριότητες.

Κατανομή διδακτόρων ανά κατάσταση απασχόλησης

Η μεγάλη πλειονότητα (77,2%) των εργαζομένων διδακτόρων δηλώνει ότι είναι ικανοποιημένοι από την απασχόλησή τους. Οι κυριότεροι παράγοντες ικανοποίησης σχετίζονται με την “κοινωνική συνεισφορά”, την “τοποθεσία εργασίας” και το “βαθμό υπευθυνότητας”. Στον αντίποδα, οι χαμηλότεροι βαθμοί ικανοποίησης αφορούν την οικονομική αποζημίωση, σε “μισθό” και “επιδόματα (benefits)”.

Κινητικότητα
Όσον αφορά την επαγγελματική κινητικότητα, περίπου τέσσερις στους δέκα διδάκτορες (37,1%) έχουν αλλάξει εργασία τη δεκαετία 2004 - 2013. Με βάση το ποσοστό αυτό, η Ελλάδα βρίσκεται στην τέταρτη θέση μετά την Πολωνία, την Ολλανδία και το Ισραήλ.

Για όσους άλλαξαν τομέα απασχόλησης, ο δημοφιλέστερος τομέας προορισμού είναι η τριτοβάθμια εκπαίδευση. 

Επίσης, η Ελλάδα παρουσιάζει από τα μεγαλύτερα ποσοστά (18,9%) διεθνούς κινητικότητας (διαμονή σε άλλη χώρα για περισσότερους από 3 μήνες για λόγους συναφείς με την ερευνητική τους δραστηριότητα) για τη δεκαετία 2004 - 2013. Έτσι, βρίσκεται στην 5η θέση, μετά τη Μάλτα, την Ουγγαρία, την Ισπανία και την Πορτογαλία. Το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ, η Γερμανία και η Γαλλία αποτελούν τις συνηθέστερες χώρες προορισμού για τους περισσότερους Έλληνες διδάκτορες.  

Στην έρευνα CDH εξετάστηκε, επίσης, η πρόθεση διεθνούς κινητικότητας των Ελλήνων διδακτόρων για το έτος 2015. Το ποσοστό όσων έχουν πρόθεση να διαμείνουν σε άλλη χώρα ανέρχεται σε 10,2%,  με κυριότερες χώρες προορισμού το Ηνωμένο Βασίλειο, τις ΗΠΑ και τη Γερμανία. Οι εργαζόμενοι διδάκτορες με ερευνητική δραστηριότητα σκοπεύουν να μετακινηθούν εκτός Ελλάδας σε ποσοστό 10,4%, αυτοί χωρίς ερευνητική δραστηριότητα σε ποσοστό 6,3% και οι άνεργοι/αδρανείς σε ποσοστό 21,2%.

Οι κυριότεροι λόγοι κινητικότητας για το 2015 αφορούν ακαδημαϊκούς λόγους και την αναζήτηση εργασίας.

Ποσοστό διδακτόρων με διεθνή κινητικότητα