Αναιμικές παραμένουν οι επιδόσεις της Ελλάδας, όσον αφορά τις κρατικές δαπάνες για την έρευνα, με την Επιτροπή να κατατάσσει τη χώρα μας στην 21η θέση στην Ε.Ε., όσον αφορά τα κεφάλαια που δαπανά για την έρευνα ως ποσοστό του ΑΕΠ. Χειρότερη είναι η επίδοση της Ελλάδας όσον αφορά τις κρατικές δαπάνες για την έρευνα ως ποσοστό των συνολικών δημοσίων δαπανών, όπου η Ελλάδα καταλαμβάνει την 23η θέση στην Ε.Ε.

Τα σχετικά στοιχεία για την Ελλάδα (σσ αφορούν το 2012) περιλαμβάνονται στην τελευταία έκθεση προόδου για τον Ενιαίο Χώρο Έρευνας (ΕΧΕ) στην Ε.Ε., που δημοσιοποίησε χθες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.



Η έκθεση παρατηρεί, εξάλλου, ότι εξακολουθούν να υπάρχουν διαφορές τόσο μεταξύ των κρατών - μελών, όσο και μεταξύ των επιμέρους ιδρυμάτων σε ό,τι αφορά στις επιδόσεις τους στην έρευνα. Για παράδειγμα, ενώ όλα τα κράτη - μέλη έχουν υιοθετήσει την ανταγωνιστική χρηματοδότηση βάσει έργων, η έκταση της διαφέρει σημαντικά από τη μια χώρα στην άλλη.
Οι συντάκτες της έκθεσης διαπιστώνουν, επίσης, ότι η σύμπραξη μεταξύ των κρατών - μελών, ερευνητικών φορέων και Επιτροπής για τη δημιουργία του ΕΧΕ έχει σημειώσει ικανοποιητική πρόοδο και πλέον η υλοποίηση της ευρωπαϊκής «ενιαίας αγοράς για την έρευνα» εξαρτάται από τις μεταρρυθμίσεις των ίδιων των κρατών.

Μεταξύ άλλων, η έκθεση διαπιστώνει ότι τα ανοικτά και ελκυστικά ερευνητικά συστήματα είναι πιο καινοτόμα, ενώ τα ερευνητικά ιδρύματα, που υλοποιούν τον ΕΧΕ, παράγουν μεγαλύτερο αριθμό εκδόσεων και αιτήσεων για κατοχύρωση διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας ανά ερευνητή, παρέχοντας περισσότερες γνώσεις. Η έκθεση επισημαίνει και την ανάγκη ενίσχυσης της κινητικότητας των ερευνητών εντός του ευρωπαϊκού χώρου, καθώς, όπως διαπιστώνεται, η ερευνητική προσφορά των ερευνητών, που έχουν μεταβεί σε άλλες χώρες, είναι σχεδόν 20% μεγαλύτερη σε σχέση με την προσφορά όσων παραμένουν στη χώρα τους.

Χάρτες πορείας
Σύμφωνα με όσα γνωστοποίησε χθες η Επιτροπή, τα κράτη - μέλη πρόκειται να παρουσιάσουν “Χάρτες Πορείας για τον ΕΧΕ” έως τα μέσα του 2015, στους οποίους θα σκιαγραφήσουν τα επόμενα βήματα για την ολοκλήρωση του. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι ενδιαφερόμενοι οργανισμοί από τον τομέα της έρευνας και τα κράτη - μέλη θα συναντηθούν στις Βρυξέλλες το Μάρτιο του 2015 για εξετάσουν την κατάσταση. Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ξεκινήσει διαβούλευση με τα κράτη - μέλη προκειμένου να προσδιοριστεί ποιο είναι το καλύτερο επίπεδο συντονισμού και εναρμόνισης των εθνικών στρατηγικών για την έρευνα, καθώς και συγκέντρωσης της χρηματοδότησης στους τομείς των κοινωνικών αλλαγών, έτσι ώστε να αυξηθεί ο αντίκτυπος σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στόχος του Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας είναι να δοθεί η δυνατότητα στους ερευνητές, στα ερευνητικά ιδρύματα και στις επιχειρήσεις να διακινούνται ευκολότερα, να συνεργάζονται καλύτερα και να ανταγωνίζονται σε διασυνοριακό επίπεδο. Με τον τρόπο αυτό, θα ενισχυθούν τα ερευνητικά συστήματα των κρατών - μελών της Ε.Ε., θα γίνουν πιο ανταγωνιστικά και θα έχουν τη δυνατότητα να συνεργάζονται αποτελεσματικότερα για την αντιμετώπιση σημαντικών κοινωνικών προκλήσεων.

Νατάσα Φραγκούλη