“Ένοχο” για την παροχή σημαντικών φορολογικών πλεονεκτημάτων σε μεγάλες πολυεθνικές κρίνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το Βέλγιο, καλώντας τη χώρα να ζητήσει από 35 πολυεθνικούς ομίλους πρόσθετους φόρους €700 εκατ. Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα επιλεκτικά φορολογικά πλεονεκτήματα, που χορηγεί το Βέλγιο στο πλαίσιο του φορολογικού συστήματος “πλεοναζόντων κερδών”, είναι παράνομα, καθώς παραβιάζουν τους κανόνες της Ε.Ε. για τις κρατικές ενισχύσεις και στρεβλώνουν τον υγιή ανταγωνισμό.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κρίνει παράνομο το βελγικό σύστημα φορολόγησης “πλεοναζόντων κερδών”Από το σύστημα έχουν επωφεληθεί τουλάχιστον 35 πολυεθνικές, οι οποίες απέφυγαν να καταβάλουν το μεγαλύτερο μέρος των φόρων, που πρέπει τώρα να εισπράξει το Βέλγιο, με την Επιτροπή να εκτιμά ότι οι εν λόγω φόροι ανέρχονται σε €700 εκατ. συνολικά. Πλέον, πρέπει να καθοριστούν από τις βελγικές φορολογικές αρχές, οι εταιρείες που επωφελήθηκαν από το παράνομο φορολογικό σύστημα, καθώς και τα ακριβή ποσά των φόρων, που πρέπει να εισπραχθούν από κάθε εταιρεία.

“Χάρη στο βελγικό σύστημα φορολόγησης “πλεοναζόντων κερδών”, το οποίο ισχύει από το 2005, ορισμένες πολυεθνικές εταιρείες κατέβαλαν σημαντικά λιγότερους φόρους στο Βέλγιο βάσει ευνοϊκών φορολογικών συμφωνιών. Το σύστημα προβλέπει μείωση κατά 50% - 90% της φορολογικής βάσης των εταιρειών σε περίπτωση “πλεοναζόντων κερδών”, τα οποία εικάζεται ότι προκύπτουν από τη συμμετοχή σε πολυεθνικό όμιλο”, σημειώνει σε σχετική ανακοίνωση της η Επιτροπή.

Η διεξοδική έρευνα που ξεκίνησε το Φεβρουάριο του 2015, με την Επιτροπή να καταδεικνύει ότι το σύστημα οδηγούσε σε παρεκκλίσεις από τη συνήθη, σύμφωνα με το βελγικό δίκαιο φορολόγησης των εταιρειών, πρακτική και από την “αρχή του πλήρους ανταγωνισμού”. Ως εκ τούτου, κρίθηκε παράνομο βάσει των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων.

“Το γεγονός ότι μια χώρα παρέχει σε ορισμένες πολυεθνικές εταιρείες παράνομα φορολογικά πλεονεκτήματα, που τους δίνουν τη δυνατότητα να αποφεύγουν την καταβολή φόρων για το μεγαλύτερο μέρος των πραγματικών κερδών τους, βλάπτει σοβαρά τόσο το θεμιτό ανταγωνισμό στην Ε.Ε., όσο και τους ίδιους τους Ευρωπαίους πολίτες”, ανέφερε σχετικά η Επίτροπος Ανταγωνισμού, κυρία Margrethe Vestager.

Σύστημα πλεοναζόντων κερδών
Σύμφωνα με τη βελγική νομοθεσία για τη φορολόγηση των εταιρειών, οι εταιρείες φορολογούνται με βάση τα κέρδη από τις δραστηριότητές τους στο Βέλγιο. Ωστόσο, το σύστημα “πλεοναζόντων κερδών” του 2005 επιτρέπει στις πολυεθνικές εταιρείες να μειώνουν τη φορολογική τους βάση για εικαζόμενα “πλεονάζοντα κέρδη” βάσει δεσμευτικής ευνοϊκής φορολογικής συμφωνίας.

Σύμφωνα με τις εν λόγω ευνοϊκές φορολογικές συμφωνίες, τα πραγματικά κέρδη μιας πολυεθνικής εταιρείας συγκρίνονται με τον υποθετικό μέσο όρο των κερδών μιας αυτόνομης εταιρείας σε ανάλογη κατάσταση. Η εικαζόμενη διαφορά κέρδους θεωρείται “πλεονάζον κέρδος” από τις βελγικές φορολογικές αρχές και η φορολογική βάση της πολυεθνικής εταιρείας μειώνεται αναλόγως.

Το σύστημα αυτό βασίζεται στην υπόθεση ότι οι πολυεθνικές εταιρείες πραγματοποιούν “πλεονάζοντα κέρδη” επειδή ανήκουν σε πολυεθνικό όμιλο, π.χ. λόγω των συνεργειών, των οικονομιών κλίμακας, της φήμης, των δικτύων προμηθευτών και πελατών, της πρόσβασης σε νέες αγορές. Στην πράξη, τα πραγματικά κέρδη των σχετικών εταιρειών σημείωσαν μείωση συνήθως κατά περισσότερο από 50% και μέχρι 90% σε ορισμένες περιπτώσεις.

Η έρευνα
Από τον Ιούνιο του 2013, η Επιτροπή διερευνά τις πρακτικές ευνοϊκών φορολογικών συμφωνιών, που εφαρμόζουν τα κράτη - μέλη. Το Δεκέμβριο του 2014, επέκτεινε αυτήν τη διερεύνηση σε όλα τα κράτη - μέλη. Τον Οκτώβριο του 2015, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε ότι το Λουξεμβούργο και οι Κάτω Χώρες χορήγησαν επιλεκτικά φορολογικά πλεονεκτήματα στη Fiat και στη Starbucks, αντίστοιχα. Βρίσκονται, επίσης, σε εξέλιξη τρεις διεξοδικές έρευνες της Επιτροπής, για την Apple στην Ιρλανδία, την Amazon στο Λουξεμβούργο και τη McDonald's στο Λουξεμβούργο, καθώς η Επιτροπή ανησυχεί ότι οι ευνοϊκές φορολογικές συμφωνίες ενδέχεται να θέσουν ζητήματα κρατικών ενισχύσεων.