Ένα σημαντικό βήμα προς την περαιτέρω θωράκιση των προσωπικών δεδομένων των χρηστών του διαδικτύου έκανε χθες με σχετική απόφαση του, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Η απόφαση αφορά τις μηχανές αναζήτησης και συγκεκριμένα τη Google, την οποία το Δικαστήριο υποχρεώνει, πλέον, να σβήνει τα προσωπικά δεδομένα χρηστών της από το διαδίκτυο, εφόσον αυτοί το επιθυμούν. Η εν λόγω υπόθεση ξεκίνησε το 2010, όταν η Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων της Ισπανίας διέταξε τη Google - μετά από σχετική προσφυγή Ισπανού πολίτη - να αφαιρέσει ηλεκτρονικούς συνδέσμους σε περισσότερα από 100 δημοσιευμένα άρθρα στο διαδίκτυο.



Η Google, τότε, είχε καταθέσει έφεση κατά της απόφασης του δικαστηρίου της Μαδρίτης, το οποίο υπέβαλε σειρά προδικαστικών ερωτημάτων στο Δικαστήριο, στο οποίο και έφθασε τελικά η όλη υπόθεση.
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο χθες επιβεβαίωσε την καταδικαστική απόφαση για την Google. Μάλιστα, με το δεδομένο ότι οι αποφάσεις του Δικαστηρίου είναι δεσμευτικές για το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η συγκεκριμένη απόφαση αφορά και τη χώρα μας.

Σύμφωνα με τη χθεσινή απόφαση, όταν, κατόπιν αναζήτησης που έχει πραγματοποιηθεί με βάση το ονοματεπώνυμο ενός προσώπου, εμφανίζεται στον κατάλογο αποτελεσμάτων σύνδεσμος προς ιστοσελίδα, που περιέχει πληροφορίες για το εν λόγω πρόσωπο, αυτό μπορεί να αποταθεί απευθείας στον φορέα εκμετάλλευσης της μηχανής ή, εφόσον ο τελευταίος δεν ανταποκριθεί στην αίτηση του προαναφερθέντος προσώπου, στις αρμόδιες αρχές προκειμένου να επιτύχει, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, τη διαγραφή του επίμαχου συνδέσμου από τον κατάλογο αποτελεσμάτων. Το σκεπτικό του Δικαστηρίου, όπως αυτό περιγράφεται στη σχετική απόφαση, είναι ότι ο φορέας εκμετάλλευσης μιας μηχανής αναζήτησης στο διαδίκτυο είναι υπεύθυνος για την - εκ μέρους του - επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, τα οποία περιλαμβάνονται σε ιστοσελίδες δημοσιευμένες από τρίτους

Σκεπτικό
Στη χθεσινή του απόφαση, το Δικαστήριο διαπιστώνει, καταρχάς, ότι ο φορέας εκμετάλλευσης μηχανής αναζήτησης, καθόσον προβαίνει σε αυτοματοποιημένη, διαρκή και συστηματική αναζήτηση πληροφοριών δημοσιευμένων στο διαδίκτυο, “συλλέγει” τέτοια δεδομένα. Επίσης, το Δικαστήριο εκτιμά ότι ο φορέας αυτός ανακτά, καταχωρίζει και οργανώνει τα δεδομένα αυτά στο πλαίσιο των προγραμμάτων ευρετηρίασης που διαθέτει, στη συνέχεια τα αποθηκεύει στους εξυπηρετητές του και ενδεχομένως, τα ανακοινώνει και τα θέτει στη διάθεση των χρηστών της μηχανής υπό μορφή καταλόγων αποτελεσμάτων αναζήτησης. Δεδομένου ότι η σχετική Κοινοτική Οδηγία αναφέρεται ρητώς και ανεπιφύλακτα στις εν λόγω πράξεις, αυτές πρέπει να χαρακτηριστούν ως “επεξεργασία”, ανεξαρτήτως του αν ο φορέας εκμετάλλευσης της μηχανής αναζήτησης προβαίνει στις ίδιες πράξεις και για πληροφορίες που δεν περιλαμβάνουν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα.

Το Δικαστήριο υπενθυμίζει, επίσης, ότι οι πράξεις στις οποίες αναφέρεται η οδηγία πρέπει να χαρακτηρίζονται ως επεξεργασία ακόμη και όταν αφορούν αποκλειστικά πληροφορίες που έχουν δημοσιευτεί αυτούσιες στα μέσα ενημέρωσης. Αν σε μια τέτοια περίπτωση γινόταν δεκτή μια γενική παρέκκλιση από την εφαρμογή της οδηγίας, η τελευταία θα έχανε σε μεγάλο βαθμό το νόημα της.
Επιπλέον, το Δικαστήριο κρίνει ότι ο φορέας εκμετάλλευσης της μηχανής αναζήτησης είναι ο “υπεύθυνος” της επεξεργασίας κατά την έννοια της οδηγίας, δεδομένου ότι αυτός καθορίζει τους σκοπούς και τους τρόπους της επεξεργασίας.
Το Δικαστήριο επισημαίνει συναφώς ότι στο μέτρο κατά το οποίο η δραστηριότητα της μηχανής αναζήτησης συμπληρώνει τη δραστηριότητα των εκδοτών ιστοτόπων και ενδέχεται να θίγει σε μεγάλο βαθμό τα θεμελιώδη δικαιώματα στην ιδιωτική ζωή και στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, ο φορέας εκμετάλλευσης της μηχανής αυτής πρέπει να διασφαλίζει, στο πλαίσιο των ευθυνών, των ικανοτήτων και των δυνατοτήτων του, ότι η εν λόγω δραστηριότητα ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της οδηγίας.
Στη συνέχεια, όσον αφορά την έκταση της ευθύνης του φορέα εκμετάλλευσης μηχανής αναζήτησης, το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι αυτός έχει, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, την υποχρέωση να απαλείφει από τον κατάλογο αποτελεσμάτων, ο οποίος εμφανίζεται κατόπιν αναζήτησης που έχει διενεργηθεί με βάση το ονοματεπώνυμο ενός προσώπου, συνδέσμους προς δημοσιευμένες από τρίτους ιστοσελίδες που περιέχουν πληροφορίες σχετικές με το πρόσωπο αυτό.

Νατάσα Φραγκούλη