Σε μια ιστορική καμπή για την τεχνολογική της ανάπτυξη βρίσκεται η Ευρώπη, καθώς το συνολικό οικοσύστημα καινοτομίας της εκτινάχθηκε στα $4 τρισ. το 2025. Η έρευνα State of European Tech 2025 της Atomico καταγράφει ότι η Ευρώπη έχει επιτύχει ένα εντυπωσιακό άλμα μέσα σε μια δεκαετία. Από τις αποτιμήσεις κάτω του $1 τρισ. το 2015, το ευρωπαϊκό τεχνολογικό οικοσύστημα προσεγγίζει πλέον τα $4 τρισ. το 2025, ενώ το επενδυτικό ενδιαφέρον έχει δεκαπλασιαστεί.

Από τις αποτιμήσεις κάτω του $1 τρισ. το 2015, το ευρωπαϊκό τεχνολογικό οικοσύστημα προσεγγίζει πλέον τα $4 τρισ. το 2025

Η Ευρώπη έχει δημιουργήσει 48 εταιρείες αποτίμησης άνω των $10 δισ. και πέντε άνω των $100 δισ., ωστόσο παραμένει χωρίς εταιρεία αξίας $1 τρισ. Στον αντίποδα, οι ΗΠΑ μετρούν 206 εταιρείες αξίας άνω των $10 δισ., 23 εταιρείες αξίας άνω των $100 δισ. και έναν ουσιαστικό αριθμό τεχνολογικών «γιγάντων» που ξεπερνούν το τρισεκατομμύριο.

Παρά την εντυπωσιακή πρόοδο, η Ήπειρος στερείται ακόμη ενός τεχνολογικού κολοσσού αξίας $1 τρισ., την ώρα που οι ΗΠΑ διαθέτουν δεκάδες εταιρείες αυτού του μεγέθους. Στο επίκεντρο αυτής της στρατηγικής πρόκλησης βρίσκεται η τεχνητή νοημοσύνη με το ερώτημα, που θέτει η έκθεση, να είναι σαφές: κατά πόσο η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αποτελέσει το πεδίο στο οποίο η Ευρώπη θα δημιουργήσει τον πρώτο της υπερ-πρωταθλητή εταιρικής κλίμακας.

Αισιόδοξοι οι επιχειρηματίες της τεχνολογίας

Στην έρευνα της Atomico, το 50% των συμμετεχόντων δηλώνει πιο αισιόδοξο για το μέλλον της ευρωπαϊκής τεχνολογίας, έναντι 34% το 2024. Η άνοδος της τεχνητής νοημοσύνης ενισχύει αυτήν την ψυχολογία, καθώς ολοένα και περισσότεροι ιδρυτές επιλέγουν να αναπτύξουν τις AI εταιρείες τους στην Ευρώπη.

Ωστόσο, η αυτοπεποίθηση δεν είναι καθολική: η κοινότητα εμφανίζεται διχασμένη για το αν η Ήπειρος μπορεί να κατακτήσει ηγετική θέση στην εποχή της AI. Ένα τρίτο των ερωτηθέντων απαντά θετικά, ένα τρίτο αρνητικά και το 29% δηλώνει ότι «είναι πολύ νωρίς» για συμπεράσματα.

Στο πεδίο του ταλέντου, η Ευρώπη αποδεικνύεται ελκυστική ως τόπος δημιουργίας νέων εταιρειών: τέσσερις στους πέντε founders εξακολουθούν να ιδρύουν τις επιχειρήσεις τους εντός της Ηπείρου. Παράλληλα, όμως, παρατηρείται μια μετατόπιση μεταξύ των πιο έμπειρων ιδρυτών, οι οποίοι αναζητούν - όχι απαραίτητα μέσω φυσικής μετανάστευσης - πρόσβαση στις αμερικανικές αγορές και κεφάλαια. Το ποσοστό των seasoned founders, που επιλέγουν τη σύσταση εταιρείας στις ΗΠΑ, αυξήθηκε από 10% το 2016 σε 18% το 2025.

Χάσμα επενδύσεων

Το επενδυτικό χάσμα παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια. Το 2025, οι επενδύσεις στις ΗΠΑ άγγιξαν τα $177 δισ., με τα δύο τρίτα του παγκόσμιου τεχνολογικού ιδιωτικού κεφαλαίου να κατευθύνονται εκεί. Στην Ευρώπη, το αντίστοιχο ποσό εκτιμάται στα $44 δισ., με την Ήπειρο να επενδύει μεν δυναμικά σε deep tech, αλλά χωρίς τη δυνατότητα συγκρότησης αντίστοιχης κλίμακας χρηματοδοτικών σχημάτων.

Το επενδυτικό έλλειμμα επιτείνεται από τη ρυθμιστική πολυπλοκότητα. Επτά στους δέκα ιδρυτές δηλώνουν ότι η γραφειοκρατία περιορίζει την ανάπτυξη. Η πρόταση για ένα «28ο καθεστώς» ενιαίας λειτουργίας των startups στο πλαίσιο της ΕΕ συζητείται, αλλά η υλοποίηση παραμένει ασαφής.